Odszkodowania | Ogólne

Odszkodowanie a zadośćuczynienie. Poznaj najważniejsze informacje.

Prawie każdy z nas był przynajmniej raz uczestnikiem zdarzenia, które dawało możliwość dochodzenia odszkodowania albo zadośćuczynienia. Pojęcia te często są używane zamiennie i są tym samym ze sobą mylone. Dlatego warto podkreślić, że według przepisów prawa cywilnego są to dwa zupełnie odmienne terminy. Pojęcie “odszkodowania” jak i “zadośćuczynienia” jest związane z terminem “szkody”, której wystąpienie może stanowić podstawę do domagania się zapłaty odszkodowania bądź zadośćuczynienia od osoby odpowiedzialnej za wyrządzenie danej szkody.

Co więcej, w niektórych przypadkach może dojść do sytuacji, w której można starać się zarówno o odszkodowanie, jak i zadośćuczynienie.

W tym artykule dowiesz się:

1. Czym jest odszkodowanie i zadośćuczynienie.
2. Jakie są różnice między odszkodowaniem a zadośćuczynieniem.
3. Jakie są rodzaje odszkodowań i zadośćuczynień.

Co to jest odszkodowanie, komu przysługuje i w jakiej formie można je otrzymać ?

Odszkodowanie według polskiego prawa jest świadczeniem pieniężnym, które przysługuje poszkodowanemu (osobie, która doznała szkody majątkowej). Natomiast, zobowiązanym do zapłaty odszkodowania jest podmiot odpowiedzialny za wyrządzoną szkodę. Świadczenie odszkodowawcze według przepisów prawa ma zawsze charakter kompensacyjny. Jego celem jest wyrównanie spowodowanego uszczerbku w majątku, czyli obejmuje straty, które poniósł poszkodowany.

Co więcej, warto też wspomnieć, że odszkodowanie nie jest jedyną opcją naprawienia wyrządzonej szkody. Obok odszkodowania (które jest świadczeniem pieniężny) istnieje również możliwość naprawienia wyrządzonej szkody “w naturze”. Polega to na tym, że podmiot odpowiedzialny jest zobowiązany do naprawienia wyrządzonej szkody i przywrócenia jej do stanu poprzedniego.

Co do zasady – poszkodowany ma prawo wybrać w jakiej formie chce otrzymać odszkodowanie za wyrządzona szkodę.

Czym jest zadośćuczynienie i kto może się o nie starać ?

Zadośćuczynienie jest rekompensatą za powstały uszczerbek w dobrach osobistych poszkodowanego.

Innymi słowy:

Jest to świadczenie, które należy się poszkodowanemu w przypadku wystąpienia szkody na osobie (nie jest to szkoda majątkowa). Polega ono na obowiązkowej zapłacie odpowiedniej sumy pieniężnej poszkodowanemu. Często, szkodę niemajątkową wyrządzoną na osobie nazywa się też krzywdą, która jest bezpośrednio związana z negatywnymi i niezwykle przykrymi przeżyciami.

Odszkodowanie a zadośćuczynienie – poznaj różnice

Często można spotkać się z sytuacja kiedy zadośćuczynienie stanowi szczególna formę odszkodowania. Jest to uzasadnione tym, że obie tego typu sytuacje są rekompensatą za wyrządzone szkody. Jednak fakt jest taki, że są to szkody różnego rodzaju.

Bez względu na sposób klasyfikacji tych świadczeń ważne jest, że wystąpienie szkody w majątku lub na osobie oraz ustalenie podmiotu odpowiedzialnego, daje poszkodowanemu podstawy do dochodzenia odszkodowania lub zadośćuczynienia.

Odszkodowanie jest świadczeniem, które jest mocno związane z majątkiem. Powinno ono wynosić tyle ile wyrządzona szkoda. Nie może być ono niższe ani wyższe, ponieważ wiązałoby się to z bezpodstawnym wzbogaceniem się osoby poszkodowanej lub uszczupleniem w znacznym stopniu majątku poszkodowanego.

W przypadku wystąpienia przesłanek dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej osoba poszkodowana na prawo (co do zasady) domagać się wypłaty pewnej sumy pieniężnej stanowiącej równowartość wyrządzonej szkody.

W przypadku zadośćuczynienia trzeba pamiętać o tym, że może mieć ono też charakter pieniężny. Jednak trwały uszczerbek na zdrowiu lub psychice nie da wycenić się w pieniądzu. Trudno jest określić  jaka byłaby “odpowiednia” kwota rekompensaty dla osoby poszkodowanej. Dlatego też w przeciwieństwie do odszkodowania, zadośćuczynienie ma charakter fakultatywny. Co więcej, do uzyskania zadośćuczynienia w większości przypadków jest konieczne uruchomienie drogi sądowej.

Rodzaje odszkodowań i zadośćuczynień, które najczęściej możesz spotkać.

Istnieje bardzo dużo rodzajów odszkodowań i zadośćuczynień. Wynika to z faktu, że wiele sytuacji i zdarzeń może doprowadzić do powstania szkody i w konsekwencji do jej naprawienia.

Do najczęściej występujących rodzajów odszkodowań i zadośćuczynień zaliczają się:

odszkodowania umowne, czyli kary umowne – jest to kara zastrzeżona przez strony bezpośrednio w umowie. Obowiązek zapłaty odszkodowania pojawia się z przypadku zajścia określonego zdarzenia związanego np.: z niewykonaniem lub niewywiązaniem się z danego zobowiązania.

odszkodowania komunikacyjne – odszkodowania związane ze skutkami zdarzeń wynikających z ruchu pojazdów mechanicznych.

odszkodowania z ubezpieczeń na życie – są to świadczenia wypłacane z ubezpieczeń, których podmiotem jest życie osoby ubezpieczonej.

odszkodowanie obejmujące koszty leczenia – związane jest ono z dużymi kosztami leczenia, które powstały w związku z uszkodzeniem ciała lub pogarszającym się stanem zdrowia.

zadośćuczynienie z tytułu uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia – obejmuje ono koszty leczenia. Ma ono za zadanie zrekompensować doznaną krzywdę związaną z trwałym bądź mijającym pogorszeniem się stanu zdrowia,

zadośćuczynienie z tytułu śmierci osoby bliskiej – świadczenie to może zostać przyznane najbliższym członkom rodziny zmarłego, jeżeli do śmierci doszło w wyniku uszkodzenia ciała.

zadośćuczynienie z tytułu naruszenia dóbr osobistych – świadczenie to może zostać przyznane w przypadku naruszenia jednego z dóbr osobistych człowieka.

A jeśli szukasz więcej porad lub innych prawnych ciekawostek…

Koniecznie zaglądaj na nasz blog, na którym dzielimy się swoją wiedzą!